Toelichting cijfers Coördinatie JeugdzorgPlus
Vanuit deze discipline binnen het Expertiseteam Complexe Zorg bedienen we de sociale teams (de gemeenten), de Raad voor de Kinderbescherming en alle jeugdbeschermers werkend vanuit Jeugdbescherming west. We adviseren bij mogelijke plaatsingen en we sluiten voor consult aan in casuïstiekbesprekingen van sociale teams of van Jeugdbescherming west. We ondersteunen in het proces van het schrijven van een verzoekschrift en melden na uitspraak van de machtiging gesloten jeugdzorg de jongere aan bij de Plaatsingscoördinatie Zuidwest (PCZW), welke op zijn beurt verantwoordelijk is voor aanmelding bij de JeugdzorgPlus aanbieder.

Met de iets andere opzet van onze rapportage dan u gewend bent, zullen we ons vooral op de cijfers richten en u helpen om deze te interpreteren. De cijfers laten de aantallen aanmeldingen zien. Wat de cijfers niet laten zien, zijn de besprekingen en casuïstiek bijeenkomsten die over een mogelijke aanvraag gaan, maar waar uiteindelijk anders besloten wordt.
Ontegenzeggelijk zichtbaar is de daling van het aantal aanmeldingen. Op naar 2030, wanneer de JeugdzorgPlus zijn deuren definitief dient te sluiten, lijkt er een sprint ingezet naar nul aanmeldingen. De sluiting van iHub speelt daar een grote rol in. iHub had meerdere locaties en meerdere specialisaties: voor de jongeren onder de 12 jaar, voor de meiden vanuit het loverboy-circuit en voor de jongens met een hoog forensisch profiel. Al deze specialistische groepen zijn er niet meer. Schakenbosch is nu de enige aanbieder van de JeugdzorgPlus in onze regio.
We zien in de cijfers een groter aantal meisjes dan jongens. Dat is een trend die langzaam zichtbaar is geworden de afgelopen kwartalen. Daar een vraagteken bij zetten en opmerken dat nu de specialistische groep van iHub voor de meisjes dicht is, is heel logisch. Wij doen dat ook. Maar naar ons idee ligt de oorzaak niet bij de zogenaamde toename van het aantal meisjes, maar bij het aantal jongens. Forensische problematiek en middelengebruik is problematiek die we meer bij jongens zien. Bij aanmeldingen bij de JeugdzorgPlus met deze problematiek zien we afwijzingen. Zien we dat jongere niet geplaatst worden, maar vooral zien we dat aanmelders niet kiezen voor de optie om een jongere binnen de JeugdzorgPlus te plaatsen en daarmee zien we deze jongeren niet terug in de cijfers. Terwijl de vraag er wel is en alternatieve hulpverlening ontbreekt.
Waar we voorheen een breder palet aan specialisaties en locaties tot onze beschikking hadden, is dat heden ten dage niet meer het geval. Schakenbosch beoordeelt de aanmeldingen en naar goed recht kunnen zij aangeven dat een aanmelding niet passend is. Waar voorheen een machtiging gesloten jeugdzorg uitgevoerd diende te worden, is die plicht of vanzelfsprekendheid er niet meer. En zien we dus dat, ondanks het uitspreken van de machtiging door de kinderrechter en alle casuïstiek en instemmingsverklaringen die daarbij horen, jongeren niet geplaatst worden.
Van het beleid van de beweging naar nul, is bovenstaande een consequentie. Naast de afbouw van de capaciteit van de JeugdzorgPlus is de insteek van het beleid vanaf de start ook geweest dat er opbouw van alternatieven zou zijn. Eerder is in de rapportage vanuit het Expertiseteam Complexe Zorg al gesteld dat er geen alternatieven zijn voor de JeugdzorgPlus. De JeugdzorgPlus is immers de enige plek waar vrijheidsbeperkende maatregelen toegepast kunnen worden.
Uitgangspunt is dat kinderen thuis wonen en hier opgroeien. Wanneer, ondanks de inzet van hulp in de thuissituatie, alsnog het besluit genomen moet worden dat thuisblijven niet langer mogelijk is dan wordt er een oplossing buiten het gezin gezocht. Elke oplossing betekent een alternatief voor het niet thuis wonen. Verblijf binnen de JeugdzorgPlus is één van deze alternatieven. Een alternatief voor de JeugdzorgPlus, een plek waar vrijheidsbeperkende maatregelen toegepast mogen worden, zou niets anders zijn dan een nieuwe locatie van de JeugdzorgPlus. En dat zou haaks staan op de beweging naar nul in 2030.
Wat in onze visie een vergeten stukje wetgeving is, is de voorwaardelijke machtiging. Legitieme redenen vanuit de JeugdzorgPlus zorgaanbieder, als het niet kennen van een jongere en wel verantwoordelijk zijn voor een zorgtraject, als ook het niet ontvangen van een financiële vergoeding op gedragen verantwoordelijkheid, maakt dat dit verzoek zelden tot nooit gedaan wordt.
Een voorwaardelijke machtiging zou bestaande hulpverlening kunnen sterken in de begeleiding van jongeren. Zou ze meer handvaten kunnen bieden om samen met de jongere de problematiek aan te pakken, ook als dit lastig wordt. De stap naar wegsturen, terug naar de tekentafel of afwijzing lijkt daarmee verder weg en de kans op langere en succesvollere behandeling dichterbij. Een oplossing binnen het reguliere hulpaanbod, met de kennis en expertise vanuit de JeugdzorgPlus en een breder gedragen verantwoordelijkheid lijkt hiermee om de volgende hoek te liggen.





